Ο Τζον Έντγκαρ Χούβερ (John Edgar Hoover, 1895-1972) ήταν Αμερικανός αξιωματούχος επιβολής του νόμου και ο πρώτος διευθυντής του Ομοσπονδιακού Γραφείου Ερευνών (FBI) των Ηνωμένων Πολιτειών από το 1924 έως το 1972. Ξεκίνησε ;όμως την επαγγελματική του καριέρα ως υπάλληλος στη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου (Library of Congress), όπου δούλεψε από το 1913 έως το 1917 ως αγγελιοφόρος, υπάλληλος και καταλογογράφος. Η εμπειρία του στη βιβλιοθήκη άφησε βαθύ αποτύπωμα πάνω του και επηρέασε σημαντικά τον τρόπο οργάνωσης των αρχείων στο FBI.
Η Κυπριακή Ένωση Βιβλιοθηκονόμων και Επιστημών
Πληροφόρησης (ΚΕΒΕΠ), έχει από την πρώτη μέρα ίδρυσής της, ως στόχο την
ευημερία όλων των βιβλιοθηκών του νησιού κάτι που έχει αποδείξει και στην πράξη
μέσω των πολλών δράσεων της.
Η Κυπριακή Βιβλιοθήκη, η Εθνική Βιβλιοθήκη της
χώρας μας, δεν θα μπορούσε να αποτελέσει εξαίρεση. Αντίθετα τοποθετείται πολύ
ψηλά στις προτεραιότητες της Ένωσης, αλλά και όλων των βιβλιοθηκονόμων και του
πνευματικού κόσμου της χώρας.
Έτσι, για τρίτη συνεχόμενη χρονιά, η ΚΕΒΕΠ,
έχει εντάξει τη συζήτηση για την Κυπριακή Βιβλιοθήκη, στη θεματική του κύριου
συνεδρίου της, που διεξάγεται στο πλαίσιο του LimassolBookFair 2025.
Με ιδιαίτερη χαρά σας καλωσορίζουμε σε άλλο ένα επεισόδιο της νέας σειράς
podcast της Βιβλιοθήκης του Πανεπιστημίου Κύπρου, με τίτλο «ΑΝΑΛΕΚΤΑ ΓΝΩΣΗΣ».
Η εν λόγω σειρά αποτελεί ένα
καινοτόμο μέσο επιστημονικής επικοινωνίας και διαλόγου, με στόχο: την ανάδειξη
θεμάτων που άπτονται της Παιδείας, της Γνώσης και της Έρευνας, τη συστηματική
διερεύνηση του ρόλου των Βιβλιοθηκών στη σύγχρονη κοινωνία και στο ψηφιακό
περιβάλλον, την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και της πολιτιστικής συνείδησης, καθώς
και την προώθηση της Βιβλιοθήκης ως χώρου καινοτομίας, έρευνας και διαλόγου.
Είμαι η Νάσια Χαραλάμπους,
συντονίστρια της Ομάδας Προβολής και Προώθησης της Πανεπιστημιακής Βιβλιοθήκης,
και σήμερα έχω τη χαρά να φιλοξενώ στο στούντιο του Πανεπιστημίου Κύπρου, στην
Πανεπιστημιούπολη, τον κ. Ανδρέα Καπανδρέου.
Ο κ. Καπανδρέου είναι, χωρίς
αμφιβολία, το καταλληλότερο άτομο για να συζητήσουμε το σημερινό μας θέμα,
καθώς διαθέτει πολυετή εμπειρία στον χώρο των βιβλιοθηκών και βαθιά γνώση για
το πώς εξελίσσεται ο ρόλος του βιβλιοθηκονόμου στη σύγχρονη κοινωνία. Μέσα από
το έργο του έχει συμβάλει ουσιαστικά στην ανάπτυξη και τον εκσυγχρονισμό των
υπηρεσιών πληροφόρησης, ενώ έχει διαχρονικά αναδείξει τη βιβλιοθήκη ως χώρο
μάθησης, καινοτομίας και πολιτισμού.
Κύριε Καπανδρέου, σας ευχαριστώ
θερμά που αποδεχθήκατε την πρόσκλησή μας και καλωσορίσατε στο «ΑΝΑΛΕΚΤΑ
ΓΝΩΣΗΣ»».
Στη μνήμη του Φίλιππου Τσιμπόγλου
(1956-2023), Διευθυντή της Βιβλιοθήκης του Πανεπιστημίου Κύπρου (1999-2014),
Γενικού Διευθυντή της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος (2014-2023)
Δεν το συνηθίζω, θα γράψω όμως σήμερα μια προσωπική εμπειρία που αφορά άμεσα την Κυπριακή Βιβλιοθήκη και που καταδεικνύει, θεωρώ, ότι τα προβλήματά της είναι πολλά, βαθιά και μάλλον άλυτα, αν δεν χτυπηθούν στη ρίζα τους.
Τον περασμένο Απρίλη συμμετείχα με πολλούς άλλους ανθρώπους στις εκδηλώσεις της δράσης “Η Λευκωσία που διαβά-Ζει”, τις οποίες οργάνωσαν οι Εκδόσεις Εν Τύποις με αφορμή τη Μέρα Βιβλίου. Μία από τις εκδηλώσεις ήταν μια περιδιάβαση σε βιβλιοθήκες και βιβλιοπωλεία στην παλιά πόλη.
*Άρθρο
του Γιώργου Σαββινίδη που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα Φιλελεύθερος στις 14
Ιανουαρίου 2019.
Μονόδρομος η μεταστέγαση της
κρατικής βιβλιοθήκης σε σύγχρονο και λειτουργικό κτήριο για να τοποθετηθεί
βιβλιοθηκονομικά η Κύπρος στον ευρωπαϊκό χάρτη. Το διαμορφωθέν τοπίο και οι
τελευταίες εξελίξεις.
Τον Φεβρουάριο συμπληρώνονται εννιά
χρόνια από τότε που το περιλάλητο «Στρατηγικό Σχέδιο Ανάπτυξης της Κυπριακής
Βιβλιοθήκης 2010 – 2014» παραδόθηκε από τον τότε διευθυντή της Βιβλιοθήκης του
Πανεπιστημίου Κύπρου Φίλιππο Τσιμπόγλου στον πρώην Υπουργό Παιδείας και
Πολιτισμού, Ανδρέα Δημητρίου. Κι άλλα πέντε από τότε που υποτίθεται ότι θα
ολοκληρωνόταν, για να αναβαθμίσει τον ρόλο της Κυπριακής Βιβλιοθήκης και να την
εξελίξει σε σύγχρονο οργανισμό. Με την ενεργό συμβολή και του βιβλιοθηκονόμου
Ανδρέα Κ. Ανδρέου, ο Τσιμπόγλου έκανε και με το παραπάνω το χρέος του
παραδίδοντας μια πρόταση που θα άλλαζε το βιβλιοθηκονομικό περιβάλλον φέρνοντάς
το «από την πραγματικότητα στο ιδεώδες, μέσω του εφικτού».
Το 1989 ιδρύθηκε το Πανεπιστήμιο Κύπρου, το
πρώτο πανεπιστήμιο στην Κύπρο. Το 1992 υποδέχτηκε τους πρώτους του φοιτητές.
Την ίδια χρονιά ξεκίνησε τη λειτουργία της και η Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου
Κύπρου.
Η Βιβλιοθήκη στεγάστηκε στους χώρους της παλαιάς
Παιδαγωγικής Ακαδημίας Κύπρου στη λεωφόρο Καλλιπόλεως, όπου άλλωστε στεγάστηκαν
και οι υπόλοιπες υποδομές του νεοσύστατου πανεπιστημίου.
Η Βιβλιοθήκη αναπτύχθηκε ραγδαία με αγορές και
δωρεές ενώ σε αυτήν ενσωματώθηκαν και σημαντικές συλλογές (όπως π.χ. αυτή της Παιδαγωγικής
Ακαδημίας Κύπρου), καθιστώντας την ως την μεγαλύτερη βιβλιοθήκη του νησιού
(σήμερα διαθέτει γύρω στις 500000 τόμους βιβλίων και περιοδικών).
Όσο η Βιβλιοθήκη μεγάλωνε εμφανίστηκαν ανάγκες
για νέους χώρους όπου θα μπορούσαν να στεγαστούν οι συλλογές της. Στον ίδιο
χώρο, στην Καλλιπόλεως, κτίστηκε νέα πτέρυγα για τις ανάγκες του Πανεπιστημίου,
όπου φιλοξένησε και τη Βιβλιοθήκη Περιοδικών. Ταυτόχρονα στην Ερευνητική Μονάδα
Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Κύπρου λειτούργησε Αρχαιολογική Βιβλιοθήκη ενώ ενοικιάστηκαν
χώροι σε διάφορα σημεία της Λευκωσίας ώστε να στεγάσουν τις συλλογές της Βιβλιοθήκης.
Απόσπασμα της ανακοίνωσης του Ανδρέα Καπανδρέου με τίτλο
«Κυπριακές Βιβλιοθήκες: ιστορία, παρόν, μέλλον» που δόθηκε στο πλαίσιο της
ημερίδας “Βιβλιοθήκες
του Ελληνισμού"(Αθήνα, Σπίτι της
Κύπρου, 20 Ιαν. 2018) – Μέρος Β.
Η Κυπριακή Βιβλιοθήκη είναι ουσιαστικά η
Εθνική Βιβλιοθήκη της Κύπρου.Αποτελεί
συνέχεια της Κυπριακής Δημόσιας Βιβλιοθήκης (Public Library), την οποία ίδρυσε
το 1927 η βρετανική κυβέρνηση. Αρχικά λειτούργησε υπό τον έλεγχο του Δήμου
Λευκωσίας, ενώ με τον νόμο περί Κυπριακής Δημόσιας Βιβλιοθήκης του 1968
περιήλθε στην αρμοδιότητα του Υπουργείου Παιδείας.
[Εισήγηση
στην ημερίδα «ΛΟΓΟΣ, ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΊΑ ΣΗΜΕΡΑ ΠΟΙΑ
Η ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥΣ» (ΕΠΟΚ, 5 Μαΐου, 2018)]
Η συζήτηση για το πώς η τεχνολογία επηρεάζει
την καθημερινότητα του ανθρώπου έχει ξεκινήσει αιώνες πριν,από τότε που τατεχνολογικά επιτεύγματα άρχισαν
να εισβάλλουν στις ζωές και τα σπίτια μας. H συζήτηση αυτή δικαίως κορυφώθηκε τις
τελευταίες δεκαετίες όπου παρατηρούμε την τεχνολογία να εξελίσσεται μεραγδαίο ρυθμό, σε όλους σχεδόν τους τομείς,
ώστε ακόμα και οι ειδικοί δυσκολεύονται να προβλέψουν πώς θα είναι η ζωή μας τα
επόμενα χρόνια.
Σχέδιο του Ζαν Νουβέλ για τη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Κύπρου
Αν όλα πάνε καλά, τον Σεπτέμβρη του 2018 θα λειτουργήσει η Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Κύπρου, η οποία θα είναι ανοιχτή στο ευρύ κοινό, με αναγνωστήρια να λειτουργούν επί 24ώρου βάσεως και με πανοραμική θέα από τον 3ο όροφο τού -ήδη αμφιλεγόμενου- κτηρίου της
Τον ερχόμενο Σεπτέμβρη αναμένεται -αν όλα πάνε σύμφωνα με το πρόγραμμα- να ξεκινήσει τη λειτουργία της η Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Κύπρου ή -κατά τον επίσημο τίτλο της- το Κέντρο Πληροφόρησης – Βιβλιοθήκη “Στέλιος Ιωάννου”. Με ένα κτήριο σχεδιασμένο από τον Ζαν Νουβέλ, το οποίο αναμένεται να προκαλέσει περισσότερες συζητήσεις από όσες προκάλεσε η αισθητική των ουρανοξυστών που φυτρώνουν στον παραλιακό δρόμο της Λεμεσού με τρομακτική ταχύτητα, η Βιβλιοθήκη θα αποτελέσει με βεβαιότητα ένα ξεχωριστό στοιχείο στον περιβάλλοντα χώρο της Πανεπιστημιούπολης στην Αγλαντζιά, τόσο για το περίβλημα αλλά και για το περιεχόμενό του που, εν τέλει, θα φιλοξενεί και την ουσία του πρότζεκτ.
Απόσπασμα της ανακοίνωσης του Ανδρέα Καπανδρέου με τίτλο
«Κυπριακές Βιβλιοθήκες: ιστορία, παρόν, μέλλον»που έγινε στο πλαίσιο της ημερίδας “Βιβλιοθήκες
του Ελληνισμού" (Αθήνα, Σπίτι της Κύπρου, 20 Ιαν. 2018) – Μέρος Α.
Αρχαιότητα
Η Κύπρος από την αρχαιότητα αποτελούσε αναπόσπαστο
κομμάτι του ελληνισμού. Αυτό αποδεικνύεται
και από την πληθώρα αρχαίων κυπρίων συγγραφέων τα γραφόμενα των οποίων
διασώζονται μέχρι και σήμερα.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο καθηγητής Ανδρέας Βοσκός «Ό,τι σώζεται από την αρχαία κυπριακή
γραμματεία είναι γραμμένο στην ελληνική γλώσσα και εμφανίζει τα ίδια γενικά και
ειδικά χαρακτηριστικά με την αντίστοιχη πνευματική παραγωγή κάθε άλλης
ελληνικής γωνιάς, τόσο στη μορφή όσο και στο περιεχόμενο».[1]
Κυκλοφόρησε ημερολόγιο του 2018 με τίτλο «Βιβλιοθήκες του
Ελληνισμού».
Η έκδοση έγινε σε συνεργασία της Ένωσης Ελλήνων Βιβλιοθηκονόμων
& Επιστημόνων Πληροφόρησης (ΕΕΒΕΠ) και της Κυπριακής Ένωσης Βιβλιοθηκονόμων
& Επιστημόνων Πληροφόρησης (ΚΕΒΕΠ) και αποτελεί συνέχεια ημερολογίων
προηγούμενων χρόνων που παρουσίαζαν βιβλιοθήκες της Ελλάδας.
Στο Ημερολόγιο του 2018 παρουσιάζονται συνολικά 44 βιβλιοθήκες
με ελληνικές συλλογές από όλο τον κόσμο: Ελλάδα
(1), Κύπρος (24), Τουρκία (6), Ιταλία (3), Αίγυπτος (1), ΗΠΑ (2), Ισπανία (1),
Ουκρανία (1), Χιλή (1), Γερμανία (1), Ελβετία (1), Γαλλία (1) και Βουλγαρία
(1).
Η Κυπριακή Ένωση Βιβλιοθηκονόμων - Επιστημόνων Πληροφορήσης (ΚΕΒΕΠ) και ηΈνωση Ελλήνων Βιβλιοθηκονόμων & Επιστημόνων Πληροφόρησης (ΕΕΒΕΠ) σε συνεργασία με το Σπίτι της Κύπρου – Μορφωτικό Γραφείο της Πρεσβείας της Κυπριακής Δημοκρατίας σας προσκαλούν στην επιστημονική ημερίδα με θέμα:
«Oι Βιβλιοθήκες του Ελληνισμού»
Σήμερα, η σημασία των Βιβλιοθηκών στην ανάπτυξη και διάδοση του πολιτισμού παραμένει ανεκτίμητη. Για την Ελλάδα, αλλά κυρίως για τον ελληνισμό της Διασποράς, οι Βιβλιοθήκες αποτελούν την κιβωτό της πνευματικής του παρακαταθήκης. Εκεί καταγράφεται ο πλούτος της πορείας της ελληνικής σκέψης διά μέσου των αιώνων.
Στις 31 Οκτωβρίου 2017 πραγματοποιήθηκε στο
Συνεδριακό Κέντρο στη Λευκωσία ημερίδα με τίτλο «Φιλαναγνωσία: Ανοίγοντας ένα
Παράθυρο στον Κόσμο».
Την ημερίδα που διοργάνωσε το Υπουργείο Παιδείας και
Πολιτισμού της Κύπρου παρακολούθησαν 300 εκπαιδευτικοί Δημοτικής, Μέσης Γενικής
και Μέσης Τεχνικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, καθώς και στελέχη του
Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού.
Θέμα της ήταν η ανάπτυξη της φιλαναγνωσίας στα
σχολεία και η δημιουργία κοινοτήτων αναγνωστών.
Η ημερίδα περιλάμβανε τρεις κύριες εισηγήσεις
και επτά παράλληλες συνεδρίες/βιωματικά εργαστήρια που εστίασαν σε πρακτικές με τις οποίες οι εκπαιδευτικοί μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά να εισαχθούν στον κόσμο του βιβλίου και να δημιουργήσουν μια σταθερή σχέση με την ανάγνωση.
Σε δίωρη παράλληλη Συνεδρία / Εργαστήριο, στο πλαίσιο της ημερίδας, παρουσίασα εισήγηση με τίτλο «Κυπριακές Σχολικές Βιβλιοθήκες: Ένταξή τους στο εκπαιδευτικό σύστημα» η οποία περιλάμβανε τα ακόλουθα θέματα:
Σχολική βιβλιοθήκη (ορισμός), Ο ρόλος της σχολικής Βιβλιοθήκης, Οργάνωση βιβλιοθήκης, Λειτουργίες βιβλιοθήκης, Ένταξη της σχολικής βιβλιοθήκης στην εκπαιδευτική διαδικασία, Προσωπικό, Νέες τεχνολογίες, Ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης, Σημερινή πραγματικότητα, Ιδανική βιβλιοθήκη, Σχολική βιβλιοθήκη και φιλαναγνωσία, Δράσεις. Ακολούθησε συμπλήρωση ερωτηματολογίων ατομικά και ανά ομάδες και έγινε συζήτηση.
Ο μεγαλύτερος Διεθνής Οργανισμός που ασχολείται με τον πολιτισμό (UNESCO) καθώς και η Διεθνής Ομοσπονδία Βιβλιοθηκονομικών Ενώσεων (IFLA), αντιλαμβανόμενοι τον πολύ σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι Σχολικές Βιβλιοθήκες στην ανάπτυξη του πολιτισμού και της παιδείας εξέδωσαν ειδικό μανιφέστο.
Το μανιφέστο για τις Σχολικές Βιβλιοθήκες στάλθηκε σαν οδηγία από τους δύο διεθνής οργανισμούς, στις κυβερνήσεις όλου του κόσμου.
A staggering 178 librarians from approximately 140 countries not only engaged
in the discussions, but also embraced the unifying ethos behind the campaign by
sharing words of encouragement to the next region waiting to pick up the baton.
Asia and Oceania, buoyed by their Global Vision experience, cheered on Europe
as they eagerly awaited their turn at the Museo Del Prado,
Madrid,Spainon the 6 and 7 July 2017, by saying:
“Connect with Asia Oceania! It is an opportunity
for you to work with us and an opportunity for us to work with Europe…It
was an eye-opening experience. Madrid, be open, be engaged, and be brave! Get
involved with workshop organisers and see the positive results!”
Αγαπητοί φίλοι και φίλες,
είμαι ιδιαίτερα χαρούμενος για την ευκαιρία που μου δίνεται να βρίσκομαι σήμερα
ανάμεσά σας, εδώ στην αγαπημένη μου πόλη τη Θεσσαλονίκη, για να μιλήσω για τα
βιβλία και της βιβλιοθήκες στην Κύπρο καθώς και για τις διαπολιτισμικές
επιδράσεις που συναντούμε στην πολιτιστική κουλτούρα του νησιού.
“The Challenges and development of the University of Cyprus Library” [presentation by Andreas K. Andreou]. National and University Library In Zagreb (Croatia), 4th Jul. 2016.
Introduction
Hello everyone. First of all I would like to thank you
for accepting my visit. I feel very lucky to be with you and I am looking
forward for learning more about your Library.
Before presenting the Library of the University of
Cyprus, I believe it’s important to introduce you to the island of Cyprus.
The Republic of
Cyprus is an independent country since 1960.
It is the third largest and third most populous island in the
Mediterranean Sea. Cyprus is located at the eastern end of the European Union.
Its population is one million and one hundred fifty thousands (1.141.166).
Eighty two per cent (82%) are Greeks and eighteen (18%) Turks.
After the Turkish troop invasion in 1974 the island
had been violently divided in two parts: the Cyprus Republic which is the
officially recognized state and the Turkish occupied area (A de facto state
only recognized by Turkey).
Andreou, Andreas K.Providing electronic information sources to undergraduate students., 2001 Dissertation Thesis thesis, University of Wales, Aberystwyth (UK). [Thesis]
The electronic information sources have become
an integral part of the library services and they have a crucial role to play
in the higher education. Undergraduate students depend their studies on
electronic sources. However, electronic information sources cannot be used
effectively without the necessary training by the library. The right
instruction should be given to students on how each electronic source should be
used. The evaluation of the information electronic sources though a survey on
the students´ opinion is of equal importance. The survey can help the library
to find the real educational needs of the students as regards the electronic
sources, to discover any possible weaknesses in the whole process and to
improve its electronic services.
(Σημειώσεις από την
παρουσίαση που έκανα στη Βιβλιοθήκη Πανεπιστημίου Κύπρου στις 3 Μαρτ. 2017, με
αφορμή την επίσκεψή μου στην Εθνική και Πανεπιστημιακή Βιβλιοθήκη του Ζάγκρεμπ,
4-7 Ιουν. 2016)