Mαρία Xριστοφόρου | Women’s stories: an immersive storytelling exhibition

Ξεφεύγοντας από τις συμβατικές μορφές τέχνης, η καλλιτέχνιδα-εικαστικός Μαρία Χριστοφόρου και ακαδημαϊκός στο Πανεπιστήμιο Λευκωσίας, στο Τμήμα Σχεδιασμού και Πολυμέσων, παρουσιάζει την πέμπτη της έκθεση με τίτλο: «Women’s Stories» (γυναικείες ιστορίες). 

Η Μαρία Χριστοφόρου προσεγγίζει ανατρεπτικά το θέμα της γυναικείας υπόστασης παρουσιάζοντας την μέσα από αφηγήσεις γυναικών που ξεφεύγουν από τα στερεότυπα, όπως ίσως μια γυναίκα καλλιτέχνις, με πολυσύνθετη προσωπικότητα και πολύπλευρους ρόλους, προσεγγίζει το θέμα αυτό.

10 χαρακτήρες που σχετίζονται με το μήλο (σκίτσο του Marco de Angelis)

 

Σε μια ευφυέστατη ζωγραφιά, ο Ιταλός σκιτσογράφος Marco de Angelis απεικόνισε σε μια ζωγραφιά 10 ιστορικούς, μυθικούς αλλά και φανταστικούς ήρωες οι οποίοι έχουν κάποια σχέση με το μήλο.

Οι 10 χαρακτήρες κάθονται μαζί σε ένα τραπέζι, ενώ ο σερβιτόρος έχοντας μόνο ένα κόκκινο μήλο στον δίσκο του, φαίνεται να ρωτά ποιος από όλους τους συνδαιτημόνες έχει παραγγείλει το συγκεκριμένο φρούτο.

Ξεκινώντας από την κορυφή του τραπεζιού, μπροστά από τον σερβιτόρο και πηγαίνοντας προς τα δεξιά, έχουμε:

Η μουντζούρα του Αντρέα: όταν μια κίτρινη κουκκίδα μπορεί να είναι η αρχή της δημιουργίας (της Ελένης Σιούφτα)

Μέσα από αυτό το καλόγουστο βιβλίο η δασκάλα Ελένη Σιούφτα, προσπαθεί να αναδείξει την υποκειμενικότητα που υπάρχει στην τέχνη αλλά και τον σεβασμό που πρέπει να υπάρχει προς τη διαφορετικότητα έκφρασης και ιδιαίτερα απέναντι σε αυτούς που δεν τα καταφέρνουν και τόσο καλά, σύμφωνα με την επικρατέστερη αντίληψη περί τέχνης.

Η κυρία Αυγερινή, μια δασκάλα τέχνης ζητά από τα παιδιά της τάξης να ζωγραφίσουν τον Θεό.

Το κάθε παιδί, χρησιμοποιώντας τη φαντασία και τις ικανότητές του ζωγράφησε. Η δασκάλα περνά από όλα τα παιδιά και βλέπει τις ζωγραφιές τους. Μέχρι που φτάνει στον Αντρέα ο οποίος ζωγράφισε απλά μια κίτρινη μουντζούρα. 

Ήταν η δική του αντίληψη για τον Θεό η οποία όταν επεξηγήθηκε άφησε άφωνη τη δασκάλα!

Τι θα γινόταν, άραγε, αν αποτύγχανε η Ελληνική Επανάσταση του 1821;

Ποια θα ήταν σήμερα η καθημερινότητά μας, αν η Ελληνική Επανάσταση του 1821 αποτύγχανε και ζούσαμε ακόμα κάτω από τον ζυγό της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας;

Πως θα μπορούσε, άραγε, να αλλάξει αυτό;

Οι απαντήσεις στο ιστορικό μυθιστόρημα – επιστημονικής φαντασίας «Ο μυστικός σύντροφος του Ρήγα»

*Ο πίνακας "Bazaar at Athens" είναι ΄έργο του Ιρλανδού περιηγητή - ζωγράφου και συγγραφέα Edward Dodwell (1767 – 1832) 

Ο εκκεντρικός καλλιτέχνης - ποιητής Ουίλιαμ Μπλέικ (William Blake)

Ο Ουίλιαμ Μπλέικ (William Blake) έζησε στην Αγγλία μεταξύ των ετών 1757 και 1827 και σήμερα θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους ποιητές και ζωγράφους σκιτσογράφους της γενιάς του (Ρομαντική Εποχή). Ήταν επίσης και χαράκτης, εικονογράφος και στοχαστής.

Θεωρείται μυστικιστής και οραματιστής (όπως ο ίδιος ομολογούσε, από παιδί βυθιζόταν σε εκστατικά οράματα). Χαρακτηρίζεται συχνά ως ο «Προφήτης» της Αγγλικής λογοτεχνίας και υπήρξε αναμφισβήτητα ένας από τους πλέον εκκεντρικούς αλλά και πολύπλευρους καλλιτέχνες.

Παρ’όλ’αυτά κατά τη διάρκεια της ζωής του, ο Μπλέικ όχι μόνο δεν αναγνωρίστηκε σαν σημαντικός συγγραφέας και καλλιτέχνης, αλλά χλευάστηκε και χαρακτηρίστηκε ως παράφρον.

Ενδεικτική είναι η κριτική που άσκησε η εφημερίδα The Examiner όταν ο Μπλέικ διοργάνωσε έκθεση προκειμένου να εκθέσει τους πίνακές του:

"...ο Ουίλιαμ Μπλέικ, ένας δυστυχής παράφρων, ακίνδυνος κατά τα άλλα και γι' αυτό έξω από το άσυλο, θα περνούσε εντελώς απαρατήρητος αν δεν διακήρυσσαν δημόσια τον θαυμασμό τους για αυτόν πολλοί διακεκριμένοι καθηγητές και ερασιτέχνες. Οι έπαινοι τους οποίους οι κύριοι αυτοί επεφύλαξαν πέρυσι στις εικονογραφήσεις του Τάφου (του Robert Blair) που φιλοτέχνησε ο δυστυχής, κατόρθωσαν να τον ωθήσουν να δημοσιοποιήσει την τρέλα του και έτσι να τον εκθέσουν και πάλι αν όχι στη χλεύη, στον οίκτο του κοινού."

Ο ίδιος ο Μπλέικ, υπερασπιζόμενος κάποτε το έργο του, απάντησε:

"Το Υψηλό παραμένει κατ' ανάγκη σκοτεινό για τους Αδύναμους ανθρώπους. Αυτό που μπορεί να είναι σαφές για έναν ηλίθιο δεν είναι άξιο της προσοχής μου."

Κόκκινος αμπελώνας: ο μοναδικός πίνακας που κατάφερε να πουλήσει ο Βίνσεντ βαν Γκογκ όσο βρισκόταν εν ζωή

Ο διάσημος Ολλανδός ζωγράφος Βίνσεντ βαν Γκογκ (Vincent van Gogh) γεννήθηκε το 1853 και πέθανε το 1893.

Παρόλο που σήμερα θεωρείται ένας από τους κορυφαίους ζωγράφους όλων των εποχών, όσο ζούσε το έργο του δεν σημείωσε επιτυχία ούτε ο ίδιος αναγνωρίστηκε ως σημαντικός καλλιτέχνης.

Μπορεί σήμερα ο βαν Γκογκ να διδάσκεται σε όλες τις σχολές καλών τεχνών του κόσμου, τα έργα του να είναι ξακουστά και πανάκριβα αλλά ο ίδιος όσο ζούσε κατόρθωσε να πουλήσει μόνο έναν δικό του πίνακα.

Ο μοναδικός πίνακας του κατάφερε να πουλήσει ο βαν Γκογκ έχει τίτλο Κόκκινος Αμπελώνας (Red Vineyard at Arles ή The Vigne Rouge) και προφανώς τον είχε εμπνευστεί από κάποιον αμπελώνα που είδε στην περιοχή Αρλ (Arles) στη Γαλλία.

Ο Stephen King μαζί με 4 λογοτεχνικούς του χαρακτήρες σε πίνακα του Eugene Kaik

Στον πίνακα του Αμερικανού ζωγράφου Eugene Kaik τέσσερεις από τους πιο τρομακτικούς λογοτεχνικούς και κινηματογραφικούς χαρακτήρες του Stephen King κάθονται στο ίδιο τραπέζι μαζί του, παίζοντας το γνωστό επιτραπέζιο παιχνίδι Ouija το οποίο υποτίθεται ότι επιτρέπει την επικοινωνία με πνεύματα. Ouija είναι και ο τίτλος του πίνακα. 

Πρώτος από αριστερά ο κλόουν Pennywise βγαλμένος μέσα από το μυθιστόρημα Το Αυτό / It κρατώντας κάτω από το τραπέζι το αμερικάνικο περιοδικό κόμικς – τρόμου “Creepy”.

Ακολουθεί αιματοβαμμένη η Carrie από το ομώνυμο βιβλίο Κάρυ / Carrie και στη μέση ο δημιουργός των χαρακτήρων, συγγραφέας Stephen King.

Δίπλα του ο ψυχοπαθής αλκοολικός Jack Torrance από το μυθιστόρημα Η Λάμψη / The Shining.

Τέλος, στην άκρη δεξιά κάθετε η επικύνδινη φρενοβλαβής και εμμονική Annie Wilkers από το βιβλίο Μίζερι / Mysery.

Ο ύπνος της λογικής γεννάει τέρατα (χαρακτικό του Γκόγια)

Το έργο "Ο ύπνος της λογικής γεννάει τέρατα" - "The Sleep of Reason Produces Monsters" - (τίτλος πρωτοτύπου στα ισπανικά: El sueño de la razón produce monstruos) είναι ένα χαρακτικό του Ισπανού ζωγράφου και χαράκτη Φρανσίσκο Γκόγια (Francisco Goya, 1746-1828).Χρονολογείται περίπου στα έτη 1797-1799 και είναι μέρος της σειράς “Los Caprichos” (Τα Καπρίτσια) και έχει την αρίθμηση 43 από τα 80.

Το σκίτσο απεικονίζει τον ίδιο τον καλλιτέχνη να κοιμάται ακουμπημένος σε ένα τραπέζι ενώ πίσω του αμέτρητες νυχτερίδες και κουκουβάγιες ετοιμάζονται να του επιτεθούν.

Εικονογραφίες ιστορικών προσώπων από τους Γιάννη Γίγα και Παναγιώτα Κούβαρη

Η Παναγιώτα Κούβαρη και ο Γιάννης Γίγας, παρουσιάζουν στην ιστοσελίδα τους 25 εικονογραφίες προσώπων της σύγχρονης ελληνικής αλλά και παγκόσμιας  ιστορίας.

Ο υπαρχηγός της ΕΟΚΑ Γρηγόρης Αυξεντίου και από πάνω

 του η Ελλάδα για την οποία έδωσε τη ζωή του

Οι πίνακες είναι επηρεασμένοι από την Ελληνορθόδοξη - Βυζαντινή εικονογράφηση και μέχρι  σήμερα έχουν δημιουργηθεί  εικόνες για τα ακόλουθα πρόσωπα:  

Χριστούγεννα, 5 μ.Χ.

Λεπτομέρια από τον πίνακα του Γκουίντο Ρένι, Η σφαγή των νηπίων, 1611 

Χριστούγεννα, 5 μ.Χ.

(του Ανδρέα Καπανδρέου)

Πέρασαν κιόλας πέντε χρόνια από εκείνη την άγια νύχτα που εμφανίστηκε το λαμπερό αστέρι στον ουρανό. Τότε που οι άγγελοι ψάλλοντας το ωσαννά, ανάγγελλαν τον ερχομό του θείου βρέφους στη Γη. 

Ο Χριστιανισμός δεν έχει ακόμα καθιερωθεί. Κανείς δεν ξέρει ότι το πεντάχρονο αγοράκι με το όνομα Ιησούς, ο γιος ενός ξυλοκόπου, θα επηρεάσει την εξέλιξη της ανθρωπότητας όσο κανένας άλλος. Οι άνθρωποι δεν έχουν ιδέα για την εξέλιξη που θα έχει η ζωή του αγοριού, τα διδάγματα που θα κάνει, τον μαρτυρικό του θάνατο, την ανάσταση και τη θεοποίησή του. Κανένας δεν γιορτάζει, ακόμα, τα Χριστούγεννα. 

Η Ραχήλ, όμως, και κάποιες άλλες γυναίκες της Βηθλεέμ, όπως κάθε χρόνο εδώ και μια πενταετία, τέτοια εποχή, κάνουν τη δική τους τελετή. Μαζεύτηκαν πάλι στην ίδια πλατεία κρατώντας το ομοίωμα ενός μωρού. Τραγουδούν και προσεύχονται. Οι περισσότερες φοράνε μαύρα ρούχα και είναι δακρυσμένες από τη συγκίνηση. 

Δεν πρόκειται να ξεχάσουν ποτέ όσο ζουν εκείνη τη σημαδιακή ημέρα που ο Θεός έστειλε στον κόσμο τον ίδιο του τον γιο. Ήταν τότε που αυτές έχασαν τα δικά τους παιδιά… Κοιτάζοντας τον ουρανό καταριούνται εκείνο το αστέρι που έφερε στην πόλη προσκυνητές, αγγέλους αλλά και θάνατο. Είναι οι μανάδες των νηπίων που κατάσφαξε ο Ηρώδης…

*** 

(Πέντε χρόνια νωρίτερα…) 

Όταν κατάλαβε ο Ηρώδης πως οι μάγοι τον εξαπάτησαν, οργίστηκε πάρα πολύ. Έστειλε τότε στρατιώτες και σκότωσαν στη Βηθλεέμ και στην περιοχή της όλα τα παιδιά από δύο χρονών και κάτω, σύμφωνα με τον χρόνο που εξακρίβωσε από τους μάγους. 

Έτσι εκπληρώθηκε ο λόγος του Κυρίου, που είχε πει ο προφήτης Ιερεμίας: 

«Ακούστηκε στη Ραμά κραυγή, 
θρήνος, κλάματα και 
στεναγμός βαρύς· 
για τα παιδιά της κλαίει η Ραχήλ 
και πουθενά δεν βρίσκει παρηγοριά, 
γιατί δεν υπάρχουν πια στη ζωή.» (Κατά Ματθαίον 2 : 16-18)

[Γράφτηκε για το Χριστουγεννιάτικο αφιέρωμα του ΒΙΒΛΙΟΔΕΙΚΤΗ (τχ.15, 21 Δεκ. 2012)]

Massacre of the Innocents (Guido Reni), 1611